Ψηφιακή τεχνολογία και ελευθερία προσώπου

• κυπριακες ταυτοτητες
• αφαιρεση ονομάτων γονέων
• αριθμοποίηση προσώπου

Όταν ο άνθρωπος παύει να είναι παιδί των γονέων του και γίνεται αριθμός

Η αφαίρεση του πατρωνύμου και του μητρωνύμου από τις νέες κυπριακές ταυτότητες δεν αποτελεί ευρωπαϊκή υποχρέωση, αλλά πολιτική επιλογή με βαθύτερο ανθρωπολογικό περιεχόμενο

Από τον Ιούλιο του 2026 οι νέες βιομετρικές ταυτότητες που εκδίδονται στην Κυπριακή Δημοκρατία δεν αναγράφουν πλέον τα ονοματεπώνυμα του πατέρα και της μητέρας του κατόχου.

Πρώτο και απολύτως αναγκαίο είναι να διευκρινιστεί ότι η αφαίρεση των ονομάτων των γονέων δεν επιβλήθηκε από την Ευρωπαϊκή Ένωση. Αποτελεί επιλογή της κυπριακής κυβέρνησης. Ο νέος Κανονισμός (ΕΕ) 2025/1208 θεσπίζει κοινές προδιαγραφές ασφαλείας για τις ευρωπαϊκές ταυτότητες: συγκεκριμένο μέγεθος, μηχανικώς αναγνώσιμη ζώνη, προηγμένα χαρακτηριστικά ασφαλείας, ενσωματωμένο ηλεκτρονικό μέσο αποθήκευσης, ψηφιακή εικόνα προσώπου και δακτυλικά αποτυπώματα. Δεν υποχρεώνει, όμως, τα κράτη να αφαιρέσουν τα ονόματα των γονέων ούτε απαγορεύει τη διατήρησή τους.

Η επίσημη αιτιολογία

Σύμφωνα με το Υπουργείο Εσωτερικών της Κύπρου, η αναγραφή παύλας ή η απουσία ονόματος στο πεδίο του πατέρα θεωρήθηκε ότι μπορούσε να αποκαλύπτει ότι ο κάτοχος ήταν αγνώστου πατρός ή προερχόταν από μονογονεϊκή οικογένεια και, επομένως, να προκαλεί διάκριση ή στιγματισμό. Τα στοιχεία των γονέων, βέβαια, δεν διαγράφονται από το κρατικό Αρχείο Πληθυσμού. Παραμένουν καταχωρισμένα στο πιστοποιητικό γέννησης και στις κρατικές βάσεις δεδομένων. Απλώς παύουν να είναι ορατά πάνω στο έγγραφο που παρουσιάζει ο πολίτης ως απόδειξη της ταυτότητάς του.

Και εδώ ακριβώς βρίσκεται η ουσία του προβλήματος.

Από την ανθρώπινη ταυτότητα στην ψηφιακή ταυτοποίηση

Η ταυτότητα ενός ανθρώπου δεν είναι μόνο ένας μηχανισμός με τον οποίο το κράτος ξεχωρίζει τον πολίτη Α από τον πολίτη Β. Είναι η συνοπτική αποτύπωση της φυσικής, οικογενειακής και ιστορικής παρουσίας του ανθρώπου μέσα στον κόσμο.

Ο άνθρωπος έχει όνομα και επώνυμο. Γεννήθηκε σε συγκεκριμένο τόπο και χρόνο. Είναι παιδί συγκεκριμένου πατέρα και συγκεκριμένης μητέρας. Έχει ηλικία, καταγωγή, οικογενειακή συνέχεια και προσωπική ιστορία. Τα στοιχεία αυτά δεν είναι περιττές διοικητικές λεπτομέρειες. Είναι συστατικά της ταυτότητάς του.

Το πατρώνυμο και το μητρώνυμο συνδέουν ορατά τον άνθρωπο με την οικογένεια από την οποία προέρχεται. Τον τοποθετούν μέσα σε μια αλυσίδα γενεών. Δηλώνουν ότι δεν είναι ένα αυτοφυές και ανώνυμο βιολογικό άτομο, αλλά πρόσωπο που γεννήθηκε από άλλα πρόσωπα, με ρίζες, συγγένειες, μνήμη και ιστορία.

Η νέα λογική αλλάζει σταδιακά αυτόν τον ανθρωπολογικό τρόπο προσδιορισμού. Τα ορατά ανθρώπινα στοιχεία περιορίζονται και τη θέση τους καταλαμβάνουν: Ο μοναδικός προσωπικός αριθμός, ο αριθμός του εγγράφου, η μηχανικώς αναγνώσιμη ζώνη, το ηλεκτρονικό chip, η ψηφιακή φωτογραφία του προσώπου, τα δακτυλικά αποτυπώματα, η σύνδεση με το κεντρικό μητρώο.

Ο πολίτης παύει σταδιακά να αναγνωρίζεται από το ποιος είναι και αναγνωρίζεται κυρίως από το αν το πληροφοριακό σύστημα επιβεβαιώνει ότι είναι αυτός που δηλώνει πως είναι.

Η διαφορά δεν είναι λεκτική. Είναι βαθιά πολιτική και ανθρωπολογική.

«Υπάρχουν στο μητρώο». Δεν είναι όμως πλέον ορατά

Θα αντιτείνει κανείς ότι τα ονόματα των γονέων δεν χάνονται, αφού εξακολουθούν να βρίσκονται στο Αρχείο Πληθυσμού.

Όμως άλλο είναι ένα ανθρώπινο χαρακτηριστικό να αναγράφεται φανερά στην ταυτότητα του προσώπου και άλλο να παραμένει καταχωρισμένο σε μια αθέατη κρατική βάση δεδομένων. Στην πρώτη περίπτωση το στοιχείο αποτελεί ορατό μέρος της προσωπικής ταυτότητας. Στη δεύτερη μετατρέπεται σε δεδομένο του συστήματος, προσβάσιμο μόνον από εκείνους που διαθέτουν τη νόμιμη και τεχνική δυνατότητα να το αναζητήσουν.

Η αλλαγή, επομένως, δεν συνίσταται μόνο στην αφαίρεση δύο πεδίων από μια πλαστική κάρτα. Συνίσταται στη μεταφορά της γνώσης για το πρόσωπο από τον ορατό ανθρώπινο κόσμο στο αόρατο ψηφιακό αρχείο.

Ο πολίτης γνωρίζει ποιοι είναι οι γονείς του. Το έγγραφο που φέρει επάνω του δεν το μαρτυρεί πλέον. Το γνωρίζει, όμως, η κεντρική βάση δεδομένων.

Αυτή ακριβώς είναι η ανατροπή: λιγότερη ορατή ανθρώπινη ταυτότητα, περισσότερη αθέατη πληροφοριακή εξάρτηση.

Δεν πρόκειται για κυπριακή ιδιοτροπία

Η Κύπρος δεν αποτελεί μεμονωμένη περίπτωση. Στις ταυτότητες πολλών ευρωπαϊκών κρατών, όπως της Γερμανίας και της Γαλλίας, δεν αναγράφονται τα ονόματα των γονέων. Αναγράφονται κυρίως το ονοματεπώνυμο, η ημερομηνία και συνήθως ο τόπος γέννησης, η υπηκοότητα, ο αριθμός του εγγράφου και τα υπόλοιπα στοιχεία που αφορούν αποκλειστικά τον κάτοχο. Στη Γαλλία προωθείται ήδη ταχύτερη αντικατάσταση των παλαιών δελτίων, ώστε να επεκταθεί η χρήση της ηλεκτρονικής ταυτότητας.

Ακόμη πιο χαρακτηριστική είναι η ιταλική ηλεκτρονική ταυτότητα. Το ιταλικό Υπουργείο Εσωτερικών δεν την παρουσιάζει απλώς ως έγγραφο αναγνώρισης, αλλά ως μέσο ψηφιακής ταυτότητας και πρόσβασης στις διαδικτυακές υπηρεσίες. Τα ονόματα γονέων ή κηδεμόνων προβλέπονται μόνο σε ειδικές περιπτώσεις ανηλίκων έως 14 ετών, όταν το δελτίο είναι έγκυρο για ταξίδια στο εξωτερικό.

Επομένως, η κυπριακή επιλογή εντάσσεται σε μια ευρύτερη μετάβαση: από την ταυτότητα ως έγγραφο που αποτυπώνει ορατά το πρόσωπο και τη φυσική του ιστορία, στην ταυτότητα ως ηλεκτρονικό κλειδί εισόδου σε διασυνδεδεμένα συστήματα. Δείχνει τη γενική κατεύθυνση: το κράτος ενδιαφέρεται ολοένα λιγότερο για τη φανερή ανθρώπινη περιγραφή και ολοένα περισσότερο για τη μηχανικώς επαληθεύσιμη μοναδικότητα.

Ο αριθμός ως βασικό όνομα του πολίτη

Σε περίπτωση συνωνυμίας, μας λένε, δεν χρειάζονται πλέον τα ονόματα των γονέων. Υπάρχει ο μοναδικός προσωπικός αριθμός. Εάν απαιτηθεί περαιτέρω διασταύρωση, η αρμόδια υπηρεσία μπορεί να ανατρέξει στο Αρχείο Πληθυσμού. Και εάν χρειαστεί να εξακριβωθεί ότι το έγγραφο ανήκει πράγματι στον εμφανιζόμενο, υπάρχουν η ψηφιακή φωτογραφία και τα δακτυλικά αποτυπώματα.

Τεχνικά, η συνωνυμία ασφαλώς μπορεί να αντιμετωπιστεί. Αυτό, όμως, δεν απαντά στο πολιτικό ερώτημα. Αντιθέτως, το αποκαλύπτει.

Ο άνθρωπος δεν χρειάζεται πλέον να προσδιορίζεται ως «Γεώργιος, υιός του τάδε και της τάδε, γεννημένος στον συγκεκριμένο τόπο». Για το σύστημα αρκεί να είναι ο κάτοχος ενός μοναδικού αριθμού, ο οποίος αντιστοιχεί σε έναν βιομετρικό φάκελο.

Ο αριθμός δεν είναι απλώς ένα ακόμη στοιχείο. Τείνει να γίνει το βασικό και ασφαλέστερο «όνομα» του πολίτη για τη μηχανή. Όλα τα υπόλοιπα μπορούν να αλλάζουν, να περικόπτονται ή να μεταφέρονται σε δευτερεύοντα μητρώα. Ο αριθμός μένει, διασυνδέει και ενοποιεί.

Το κινεζικό παράδειγμα ως προειδοποίηση

Η πλέον προχωρημένη εικόνα αυτής της μετάβασης συναντάται στην Κίνα, όπου η αναγνώριση προσώπου χρησιμοποιείται ευρύτατα για την επαλήθευση ταυτότητας, την πρόσβαση σε χώρους και υπηρεσίες, τη δημόσια ασφάλεια και την ηλεκτρονική δραστηριότητα.

Οι ψηφιακές ταυτότητες  δεν έχουν καταργηθεί ούτε αντικατασταθεί υποχρεωτικά από το πρόσωπο. Η ίδια η έκταση, όμως, της χρήσης της τεχνολογίας  ακόμη και στον ιδιωτικό τομέα είναι τόσο μεγάλη, ώστε από τον Ιούνιο του 2025 τέθηκαν νέοι κανόνες. Οι ιδιώτες δεν πρέπει να εξαναγκάζουν τον πολίτη σε αναγνώριση προσώπου όταν υπάρχει άλλος εύλογος τρόπος επαλήθευσης. Η ανάγκη θέσπισης αυτών των περιορισμών αποκαλύπτει πόσο βαθιά είχε ήδη εισχωρήσει η βιομετρική ταυτοποίηση στην καθημερινότητα, ακόμη και σε ξενοδοχεία ή συγκροτήματα κατοικιών.  Παράλληλα, το κρατικά διαχειριζόμενο σύστημα ψηφιακής ταυτότητας της Κίνας συνδέει έναν μοναδικό ψηφιακό κωδικό με στοιχεία αναγνώρισης προσώπου για την πρόσβαση σε διαδικτυακές υπηρεσίες.

Το πρόσωπο, στην ανθρωπολογική του σημασία, υποχωρεί. Παραμένει το πρόσωπο ως βιομετρικό πρότυπο: ως σύνολο μετρήσιμων αποστάσεων, σχημάτων και μαθηματικών χαρακτηριστικών, το οποίο μπορεί να αναγνωστεί από μια κάμερα και να συγκριθεί με μια βάση δεδομένων.

Ο άνθρωπος δεν χρειάζεται να παρουσιάσει ποιος είναι. Αρκεί να παρουσιάσει το πρόσωπό του στη μηχανή.

Η ταυτότητα πρέπει να υπηρετεί το πρόσωπο

Το κρίσιμο ερώτημα δεν είναι εάν τα νέα συστήματα μπορούν να μας αναγνωρίζουν αποτελεσματικότερα. Πιθανότατα μπορούν. Το ερώτημα είναι ποια αντίληψη για τον άνθρωπο ενσωματώνουν.

Θέλουμε μια ταυτότητα που να αποτυπώνει το πρόσωπο μέσα στη φυσική, οικογενειακή και ιστορική του συνέχεια ή ένα τεχνικό διαπιστευτήριο που απλώς επιβεβαιώνει ότι ο συγκεκριμένος αριθμός αντιστοιχεί στα συγκεκριμένα βιομετρικά δεδομένα;

Η τεχνολογία δεν είναι ουδέτερη όταν επαναπροσδιορίζει τον τρόπο με τον οποίο το κράτος βλέπει τον πολίτη. Και η αφαίρεση των ονομάτων των γονέων δεν είναι ασήμαντη όταν εντάσσεται σε μια διαρκή διαδικασία απογύμνωσης της ταυτότητας από τα ανθρώπινα χαρακτηριστικά της και υποκατάστασής τους από ψηφιακά αναγνωριστικά.

Ο άνθρωπος δεν είναι αριθμός μητρώου. Δεν είναι μια εγγραφή σε κεντρική βάση δεδομένων. Δεν είναι η ψηφιακή γεωμετρία του προσώπου του ούτε δύο αποτυπώματα αποθηκευμένα σε ένα chip.

Είναι πρόσωπο με όνομα, πατέρα και μητέρα, τόπο, χρόνο, ρίζες, συγγένειες και ιστορία.

Και μια δημοκρατική Πολιτεία οφείλει να χρησιμοποιεί την τεχνολογία για να υπηρετεί αυτή την ταυτότητα. Όχι για να την απομειώνει μέχρι να απομείνει από τον άνθρωπο μόνο ό,τι μπορεί να διαβάσει η μηχανή.

Δεν υπάρχουν σχόλια

• ψηφιακη επαγρύπνηση

Ψηφιακή Επαγρύπνηση

Η ανάγκη μιας νέας δημοκρατικής εγρήγορσης

               Πιστεύετε ότι η ψηφιοποίηση αφορά μόνο την ευκολία μας; Σκεφτείτε ξανά. Όταν ο Προσωπικός Αριθμός ενοποιεί τα πάντα και οι αναλογικές εναλλακτικές καταργούνται, το κράτος αποκτά τη δύναμη να μας αποκλείσει ακαριαία από την υγεία, τις μετακινήσεις και τις τράπεζες. Από την υπόσχεση του gov.gr μέχρι τη δυστοπία της βιομετρικής παρακολούθησης, δείτε πώς ο ψηφιακός ολοκληρωτισμός παύει να είναι σενάριο επιστημονικής φαντασίας.

Η υπόσχεση: Ένα κράτος χωρίς γραφειοκρατία

          Η αφετηρία φαντάζει ιδανική. Ο Προσωπικός Αριθμός ενοποιεί ΑΦΜ, ΑΜΚΑ και Ταυτότητα. Τα συστήματα του Δημοσίου επικοινωνούν αυτόματα. Καταργείται η προσκόμιση πιστοποιητικών. Όλα γίνονται με ένα κλικ στο Wallet.

          Από τον ενιαίο ηλεκτρονικό φάκελο υγείας και την ψηφιακή δικαστική θυρίδα, μέχρι την προληπτική διοίκηση μέσω Τεχνητής Νοημοσύνης (mAigov) και τις ακαριαίες συναλλαγές με τράπεζες και συμβολαιογράφους, η καθημερινότητα μοιάζει να απαλλάσσεται από τις ουρές και τη διαφθορά.

Δεν υπάρχουν σχόλια

• καταργηση μετρηταών

Δεν καταργούν τα μετρητά. Καταργούν την ελευθερία.

Από το πλαστικό χρήμα στο ψηφιακό ευρώ και στον πλήρη οικονομικό έλεγχο του πολίτη

Η πρόσφατη είδηση^[1] ότι η Ευρωπαϊκή Ένωση προχωρεί στην καθιέρωση ενιαίου ορίου 10.000 ευρώ για πληρωμές με μετρητά από το 2027 παρουσιάζεται ως ένα ακόμη μέτρο για την καταπολέμηση του ξεπλύματος χρήματος και της χρηματοδότησης της τρομοκρατίας. Πράγματι, η νέα ευρωπαϊκή νομοθεσία προβλέπει ότι συναλλαγές άνω των 10.000 ευρώ θα πρέπει να γίνονται με ιχνηλάσιμα μέσα πληρωμής. Να σημειωθεί ότι η ευρωπαϊκή νομοθεσία δεν εμποδίζει τα κράτη-μέλη να θεσπίζουν χαμηλότερα όρια και στην Ελλάδα η κυβέρνηση Μητσοτάκη έβαλε το όριο στα 500 ευρώ.

Το ερώτημα όμως είναι άλλο:

Πρόκειται πράγματι για ένα απλό τεχνικό μέτρο κατά της παρανομίας ή για ένα ακόμη βήμα προς μια κοινωνία όπου κάθε οικονομική πράξη θα παρακολουθείται, θα καταγράφεται και τελικά θα ελέγχεται;

Από τα μετρητά στο πλαστικό χρήμα και από εκεί στο ψηφιακό ευρώ

Η ιστορία των τελευταίων δεκαετιών δείχνει μια σταθερή κατεύθυνση.

Πρώτα ενθαρρύνθηκε η χρήση καρτών. Στη συνέχεια οι ηλεκτρονικές συναλλαγές συνδέθηκαν με φορολογικά κίνητρα και υποχρεώσεις. Κατόπιν άρχισαν οι περιορισμοί στα μετρητά.

Τώρα θεσπίζονται πανευρωπαϊκά ανώτατα όρια. Και ήδη συζητείται η επόμενη φάση: το ψηφιακό ευρώ και οι κεντρικά ελεγχόμενες ψηφιακές πληρωμές.

Κάθε βήμα παρουσιάζεται ως μικρό και αθώο.

Το συνολικό αποτέλεσμα όμως είναι η σταδιακή μεταφορά ολόκληρης της οικονομικής ζωής των πολιτών σε ένα πλήρως καταγεγραμμένο ψηφιακό περιβάλλον.

Τα μετρητά είναι ελευθερία

Τα μετρητά δεν είναι απλώς ένας τρόπος πληρωμής. Είναι η μοναδική μορφή χρήματος που επιτρέπει στον πολίτη να πραγματοποιεί νόμιμες συναλλαγές χωρίς τη διαμεσολάβηση τραπεζών, εταιρειών πληρωμών, ψηφιακών πλατφορμών ή κρατικών βάσεων δεδομένων.

Όταν πληρώνω με μετρητά: Δεν απαιτείται ηλεκτρονική έγκριση. Δεν δημιουργείται ψηφιακό αποτύπωμα. Δεν εξαρτώμαι από την καλή λειτουργία κάποιου δικτύου. Δεν χρειάζομαι άδεια τρίτων για να διαθέσω την περιουσία μου.

Τα μετρητά αποτελούν συνεπώς πρακτική έκφραση της προσωπικής και οικονομικής ελευθερίας.

Τι προστατεύει πραγματικά το Σύνταγμα

Το ελληνικό Σύνταγμα δεν αναφέρει ρητά τη λέξη «μετρητά». Προστατεύει όμως την ανθρώπινη αξία, την ελεύθερη ανάπτυξη της προσωπικότητας,  την οικονομική ελευθερία,  την ιδιοκτησία και την περιουσία του πολίτη.

Η περιουσία δεν είναι απλώς το ποσό που διαθέτει κάποιος. Είναι και ο τρόπος με τον οποίο μπορεί να τη χρησιμοποιεί. Αν ένας πολίτης εξαναγκάζεται να χρησιμοποιεί αποκλειστικά ψηφιακά μέσα πληρωμής, τότε η άσκηση της περιουσιακής του ελευθερίας εξαρτάται πλέον από τρίτους: τράπεζες, παρόχους πληρωμών, κρατικά συστήματα και τεχνολογικές υποδομές.

Υπό αυτή την έννοια, το δικαίωμα χρήσης μετρητών δεν είναι πολυτέλεια. Αποτελεί ουσιώδη πλευρά της προσωπικής και οικονομικής αυτονομίας του ανθρώπου.

Η Ελβετία έστειλε ένα διαφορετικό μήνυμα

Ενώ η Ευρώπη κινείται προς τον περιορισμό των μετρητών, οι Ελβετοί πολίτες ακολούθησαν διαφορετική πορεία. Στις 8 Μαρτίου 2026 ενέκριναν με δημοψήφισμα συνταγματική κατοχύρωση της διαθεσιμότητας και προστασίας των μετρητών, αναγνωρίζοντας ότι η φυσική μορφή χρήματος πρέπει να παραμείνει εγγυημένη για τις επόμενες γενιές. ^[2]

Η επιλογή αυτή αποκτά ιδιαίτερη σημασία διότι δεν προέρχεται από κάποια περιθωριακή χώρα. Προέρχεται από την Ελβετία. Από μια χώρα που αποτελεί ιστορικά ένα από τα σημαντικότερα διεθνή χρηματοπιστωτικά κέντρα του κόσμου.

Αν ακόμη και οι Ελβετοί θεωρούν αναγκαία τη συνταγματική προστασία των μετρητών, τότε ίσως το ζήτημα δεν είναι τόσο απλό όσο παρουσιάζεται.

Το επιχείρημα του «ξεπλύματος» δεν αρκεί

Κανείς δεν αμφισβητεί την ανάγκη αντιμετώπισης του οργανωμένου εγκλήματος. Το ερώτημα είναι αν ο περιορισμός των ελευθεριών εκατοντάδων εκατομμυρίων νομοταγών πολιτών αποτελεί αναγκαίο μέσο γι' αυτόν τον σκοπό.

Η πραγματικότητα δείχνει ότι το μεγαλύτερο μέρος του διεθνούς ξεπλύματος χρήματος πραγματοποιείται μέσω offshore εταιρειών,  τραπεζικών λογαριασμών,  πολύπλοκων χρηματοπιστωτικών προϊόντων,  διεθνών δικτύων μεταφοράς κεφαλαίων.

Όχι μέσω του συνταξιούχου που πληρώνει σε μετρητά. Όχι μέσω του μικρού επαγγελματία. Όχι μέσω της οικογένειας που θέλει να διατηρεί ένα μέρος των χρημάτων της εκτός τραπεζικού συστήματος.

Η καταπολέμηση της εγκληματικότητας θα μπορούσε να επιτευχθεί με πολύ πιο στοχευμένους ελέγχους στα πραγματικά κυκλώματα οικονομικού εγκλήματος χωρίς να περιορίζεται η ελευθερία ολόκληρης της κοινωνίας.

Γιατί τα μετρητά θα γίνουν ακόμη πιο σημαντικά

Οι τελευταίες δεκαετίες μας δίδαξαν ότι κανένα ψηφιακό σύστημα δεν είναι άτρωτο. Κυβερνοεπιθέσεις. Τεχνικές βλάβες. Διακοπές ηλεκτρικής ενέργειας. Καταρρεύσεις δικτύων.

Σε όλες αυτές τις περιπτώσεις τα μετρητά παραμένουν το μοναδικό μέσο συναλλαγής που λειτουργεί ανεξάρτητα από τεχνολογικές υποδομές. Η ύπαρξή τους αποτελεί ζήτημα όχι μόνο ελευθερίας αλλά και κοινωνικής ανθεκτικότητας.

Το πραγματικό διακύβευμα

Η συζήτηση για τα μετρητά δεν αφορά το παρελθόν. Αφορά το μέλλον. Αφορά το αν ο άνθρωπος θα διατηρήσει τη δυνατότητα να συμμετέχει στην οικονομική ζωή χωρίς να είναι υποχρεωτικά συνδεδεμένος με ένα ολοκληρωμένο σύστημα ψηφιακής ταυτοποίησης και καταγραφής.

Το δίλημμα δεν είναι «μετρητά ή κάρτα». Το πραγματικό δίλημμα είναι: Θα συνεχίσει ο πολίτης να έχει δικαίωμα επιλογής ή θα υποχρεωθεί σταδιακά να ζει αποκλειστικά μέσα σε ένα ψηφιακά ελεγχόμενο οικονομικό περιβάλλον;

Η Ελβετία έδωσε ήδη τη δική της απάντηση.

Το ερώτημα είναι αν οι λαοί της Ευρώπης θα θελήσουν να δώσουν και τη δική τους

^[1] https://www.newsbomb.gr/oikonomia/story/1741929/neo-evropaiko-orio-gia-pliromes-me-metrita-mexri-posa-xrimata-boroyme-na-dosoume

^[2] Περισσότερα εδώ: https://eksodos.gr/index.php/el/prosopikos-arithmos/i-istoriki-apofasi-ton-elveton-sxetika-me-to-fysiko-xrima

Δεν υπάρχουν σχόλια

• Νιγηρια
• ευρωπη

ΕΝΑ ΓΡΑΜΜΑ  ΑΠΟ ΤΟ ΑΥΡΙΟ. ΑΠΟ ΤΗ ΝΙΓΗΡΙΑ ΣΤΙΣ ΒΡΥΞΕΛΛΕΣ.

Τι μας αποκαλύπτουν οι εξελίξεις στην Αφρική για τον κόσμο που σχεδιάζεται στην Ευρώπη.

Αγαπητέ φίλε,

Αν διαβάζεις κατά καιρούς τα κείμενα της ΕΞΟΔΟΥ, ίσως να έχεις σκεφθεί ότι υπερβάλλουμε. Ίσως να θεωρείς ότι οι ανησυχίες για τις ψηφιακές ταυτότητες, τους προσωπικούς αριθμούς και τα διασυνδεδεμένα μητρώα αφορούν ένα μακρινό μέλλον ή αποτελούν απλώς τεχνολογικές εξελίξεις χωρίς ιδιαίτερη σημασία για την καθημερινή ζωή των ανθρώπων.

Δεν σε αδικώ. Οι περισσότεροι άνθρωποι έχουν μάθει να αντιμετωπίζουν κάθε νέα τεχνολογία ως κάτι ουδέτερο. Ως ένα ακόμη εργαλείο που υπόσχεται περισσότερη ευκολία, λιγότερη γραφειοκρατία και ταχύτερη εξυπηρέτηση. Και πράγματι, πολλές φορές έτσι είναι.

Υπάρχουν όμως ιστορικές στιγμές όπου πίσω από μια σειρά φαινομενικά ασύνδετων τεχνικών αλλαγών διαμορφώνεται αθόρυβα ένα νέο μοντέλο οργάνωσης της κοινωνίας. Ένα νέο πλαίσιο μέσα στο οποίο θα ζήσουν οι επόμενες γενιές. Ίσως και η παρούσα γενιά.

Φοβάμαι ότι βρισκόμαστε ακριβώς σε μια τέτοια στιγμή.

Γι' αυτό σε παρακαλώ να διαβάσεις με προσοχή όσα ακολουθούν. Όχι ως καταγγελία. Όχι ως θεωρία. Αλλά ως μια προσπάθεια να δούμε μαζί, χωρίς προκαταλήψεις, προς ποια κατεύθυνση κινείται σήμερα ο κόσμος.

Από τη Νιγηρία στις Βρυξέλλες: Το σχέδιο μετά την ψηφιακή ταυτότητα

Τα τελευταία χρόνια η δημόσια συζήτηση για τον ψηφιακό μετασχηματισμό περιστρέφεται συνήθως γύρω από ένα συγκεκριμένο ζήτημα: την ψηφιακή ταυτότητα. Στην Ελλάδα συζητούμε για τον Προσωπικό Αριθμό, τις νέες ταυτότητες, το Gov.gr Wallet και τις ηλεκτρονικές υπηρεσίες. Στην Ευρώπη η συζήτηση αφορά το Ευρωπαϊκό Ψηφιακό Πορτοφόλι και το νέο πλαίσιο eIDAS 2.0. Στην Αφρική, αντίστοιχα, τα κράτη επενδύουν τεράστιους πόρους στην καταγραφή των πολιτών τους και στη δημιουργία εθνικών συστημάτων ψηφιακής ταυτοποίησης.

Όμως δύο πρόσφατες ειδήσεις από την Αφρική αποκαλύπτουν ότι η ψηφιακή ταυτότητα δεν είναι ο τελικός προορισμός. Είναι απλώς η αφετηρία.

Δεν υπάρχουν σχόλια

• Ψηφιακος αποκλεισμος
• Πολιτικός θάνατος
• Σύστημα κοινωνικής πίστωσης

Η είδηση που ήρθε στο φως από την Εφημερίδα των Συντακτών (https://www.efsyn.gr/kosmos/eyropi/507929_timoroyn-tin-eisigitria-toy-oie-poy-mila-gia-genoktonia-stin-palaistini-tis) δεν είναι απλώς ένα ακόμη επεισόδιο διεθνούς πολιτικής αντιπαράθεσης. Είναι κάτι βαθύτερο, πιο ανησυχητικό και, κυρίως, προφητικό για το μέλλον που έρχεται.

Μια εισηγήτρια του Ο.Η.Ε., επειδή τόλμησε να μιλήσει για γενοκτονία στην Παλαιστίνη, βρέθηκε αντιμέτωπη όχι με πολιτική διαφωνία, αλλά με εξόντωση της ίδιας της δυνατότητάς της να ζει και να λειτουργεί. Με εκτελεστικό διάταγμα του Donald Trump, της επιβλήθηκε μια τιμωρία που ξεπερνά τα όρια της διπλωματίας ή της πολιτικής πίεσης.

Της επιβλήθηκε αυτό που εύστοχα χαρακτηρίστηκε: «πολιτικός θάνατος».

Τι σημαίνει «πολιτικός θάνατος» στη νέα εποχή

Δεν πρόκειται για φυλάκιση. Δεν πρόκειται για εξορία. Πρόκειται για κάτι πιο ύπουλο και πιο απόλυτο. Απαγορεύεται σε οποιονδήποτε να της παρέχει χρήματα, αγαθά ή υπηρεσίες. Κατασχέθηκε το διαμέρισμά της. Δεν μπορεί να χρησιμοποιήσει πιστωτική κάρτα πουθενά στον κόσμο. Αναγκάζεται να ζει με μετρητά ή δανειζόμενη.

Με μία απόφαση, ένας άνθρωπος διαγράφηκε από το παγκόσμιο οικονομικό και ψηφιακό σύστημα.

Δεν την σκότωσαν. Την έκαναν να μην μπορεί να υπάρξει.

Η νέα μορφή εξουσίας: δεν σε φυλακίζει, σε «απενεργοποιεί»

Αυτό που βλέπουμε εδώ δεν είναι μια εξαίρεση. Είναι ένα μοντέλο εξουσίας.

Στο παρελθόν, η εξουσία τιμωρούσε με φυλακές, με εξορίες, με φυσική βία. Σήμερα, έχει ένα πολύ πιο αποτελεσματικό εργαλείο: Τον πλήρη έλεγχο των οικονομικών ροών και των ψηφιακών υποδομών.

Όταν σχεδόν όλες οι συναλλαγές περνούν από συγκεκριμένα χρηματοπιστωτικά και τεχνολογικά δίκτυα, τότε όποιος τα ελέγχει μπορεί να σου κλείσει τον τραπεζικό λογαριασμό. Να μπλοκάρει τις συναλλαγές σου. Να σε αποκλείσει από υπηρεσίες. Να σε καταστήσει «αόρατο».

Αυτό δεν είναι απλώς κύρωση. Είναι διαγραφή ταυτότητας εντός του συστήματος.

Από την τιμωρία προσώπων… στον έλεγχο κοινωνιών

Το πιο επικίνδυνο δεν είναι ότι αυτό συνέβη σε μία εισηγήτρια του ΟΗΕ. Το πιο επικίνδυνο είναι ότι αποδεικνύει πως μπορεί να συμβεί σε οποιονδήποτε.

Σήμερα εφαρμόζεται σε έναν «ενοχλητικό» διεθνή λειτουργό. Αύριο μπορεί να εφαρμοστεί σε έναν δημοσιογράφο. Σε έναν δικαστή. Σε έναν πολίτη που εκφράζει άποψη. Γενικότερα, σε οποιονδήποτε δεν συμμορφώνεται. Και εδώ ακριβώς βρίσκεται η ουσία του ζητήματος.

Το σενάριο γίνεται πραγματικότητα

Αυτό που μέχρι χθες παρουσιαζόταν ως «σενάριο» ή «υπερβολή», σήμερα εμφανίζεται μπροστά μας ως πραγματικότητα. Όποιος ελέγχει το διαδίκτυο, τις πλατφόρμες και τα συστήματα ταυτοποίησης. Όποιος ελέγχει τις ψηφιακές συναλλαγές και τις οικονομικές ροές. Αυτός μπορεί να καθορίσει ποιος θα ζει κανονικά και ποιος θα αποκλείεται.

Και το επόμενο βήμα είναι ήδη ορατό: Η δημιουργία ενός συστήματος κοινωνικής πιστοποίησης (social credit) όπου η «συμμόρφωση» θα επιβραβεύεται και η «απόκλιση» θα τιμωρείται. Όχι με νόμους. Όχι με δίκες. Αλλά με σιωπηλή ψηφιακή εξόντωση.

Το πραγματικό διακύβευμα

Η υπόθεση αυτή δεν αφορά μόνο την Παλαιστίνη. Δεν αφορά μόνο τις ΗΠΑ ή το Ισραήλ. Αφορά κάτι πολύ μεγαλύτερο: Το αν ο άνθρωπος θα παραμείνει ελεύθερος ή θα μετατραπεί σε «ενεργοποιημένο» ή «απενεργοποιημένο» προφίλ μέσα σε ένα σύστημα.

Γιατί όταν η πρόσβαση σε χρήμα, υπηρεσίες και κοινωνική ζωή εξαρτάται από ψηφιακά δίκτυα που ελέγχονται κεντρικά, τότε η ελευθερία παύει να είναι δικαίωμα και γίνεται άδεια.

Δεν πρόκειται για τιμωρία μιας φωνής. Πρόκειται για δοκιμή ενός συστήματος. Και το μήνυμα είναι σαφές: Όποιος δεν συμμορφώνεται, δεν φυλακίζεται πλέον. Διαγράφεται.

Δεν υπάρχουν σχόλια